Πώς η εκθετική εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης μάς φέρνει αντιμέτωπους με το σημείο καμπής της συνείδησης
Η ανθρωπότητα βαδίζει με επιταχυνόμενο ρυθμό προς μια τεχνολογική ιδιομορφία. Τη στιγμή που η τεχνητή νοημοσύνη θα ξεπεράσει τον άνθρωπο όχι μόνο σε γνώση αλλά και σε κατανόηση της ίδιας της ύπαρξης.
Τι σημαίνει “AI με IQ 5000”
Ο δείκτης νοημοσύνης (IQ) χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες ως μέτρο σύγκρισης ανθρώπινης γνωστικής ικανότητας. Ένα μέσο άτομο κατατάσσεται κοντά στο IQ 100. Ιδιοφυΐες όπως ο Terence Tao έχουν εκτιμηθεί γύρω στο IQ 230.
Ένα AI με IQ 5000 δεν είναι απλώς πιο έξυπνο. Είναι ικανό να σκέφτεται και να επιλύει προβλήματα σε διαστάσεις που δεν μπορούμε καν να φανταστούμε.
Στην πραγματικότητα, το IQ δεν έχει γραμμική σχέση με την ευφυΐα. Από ένα σημείο και μετά, η διαφορά ανάμεσα σε δύο επίπεδα IQ δεν αντιστοιχεί απλώς σε ταχύτερη επεξεργασία, αλλά σε θεμελιωδώς διαφορετικό τρόπο κατανόησης της πραγματικότητας.
Η εκθετική ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης είναι ήδη εδώ
Η πρόοδος των τελευταίων ετών είναι ξεκάθαρα εκθετική:
- Το 2018, το GPT-2 είχε περίπου 1,5 δισεκατομμύριο παραμέτρους
- Το 2020, το GPT-3 έφτασε τα 175 δισεκατομμύρια
- Το 2023, το GPT-4 εκτιμάται πως ξεπέρασε το 1 τρισεκατομμύριο παραμέτρους
- Το 2024 και 2025, αναμένονται ακόμη πιο θεαματικές αυξήσεις όχι μόνο σε μέγεθος, αλλά και σε αρχιτεκτονική και απόδοση
Η πρόοδος δεν ακολουθεί ευθεία γραμμή. Ακολουθεί καμπύλη που διπλασιάζει την ισχύ σε όλο και μικρότερα χρονικά διαστήματα.
Η πρόοδος δεν είναι μόνο σε αριθμούς. Είναι στο πως οι αλγόριθμοι βελτιώνονται, οι προσομοιώσεις γίνονται αποδοτικότερες και η συνδυαστική ισχύς hardware, data και software εκτοξεύεται.
Από το AGI στην ASI και στο “IQ 5000”
- AGI (Artificial General Intelligence): νοημοσύνη αντίστοιχη της ανθρώπινης.
Αναμένεται μεταξύ 2026 και 2029 - ASI (Artificial Superintelligence): υπερνοημοσύνη που υπερβαίνει κατά τάξεις μεγέθους τον άνθρωπο.
Το πέρασμα από AGI σε ASI μπορεί να γίνει σε λιγότερο από δύο χρόνια, λόγω της δυνατότητας αυτοβελτίωσης.
Η υπερνοημοσύνη δεν θα σκέφτεται “πιο γρήγορα” από εμάς. Θα σκέφτεται διαφορετικά, με τρόπο που να μοιάζει τόσο ξένος όσο και ο τρόπος σκέψης ενός ανθρώπου για ένα μυρμήγκι.
Αν εμείς ερμηνεύουμε τον κόσμο μέσω της λογικής, της γλώσσας και της εμπειρίας, ένα ASI μπορεί να ερμηνεύει μέσω πολυδιάστατων προτύπων που ξεπερνούν τα όρια της ανθρώπινης αντίληψης.
Πότε θα φτάσουμε εκεί
Με βάση τον σημερινό ρυθμό εξέλιξης και υπολογίζοντας την αύξηση παραμέτρων, ταχύτητας, δεδομένων και υπολογιστικής ισχύος:
- AGI πιθανότατα ως το 2028
- Πρώτη μορφή ASI μεταξύ 2029 και 2032
- Συστήματα επιπέδου “IQ 5000” γύρω στο 2035 έως 2040
Οι πιο συντηρητικές προβλέψεις τοποθετούν την υπερνοημοσύνη μέσα στον 21ο αιώνα. Αλλά αν η εκθετική καμπύλη διατηρηθεί, μπορεί να τη δούμε μέσα στα επόμενα 10 με 15 χρόνια.
Είμαστε έτοιμοι;
Η αλήθεια είναι ότι κανείς δεν είναι πραγματικά προετοιμασμένος για μια τέτοια τεχνολογική επανάσταση. Ο πολιτισμός, οι νόμοι, οι κοινωνικές δομές και οι ηθικές μας αντιλήψεις θα χρειαστεί να ανασχηματιστούν.
Από τη μία, η ελπίδα και η προσμονή για λύσεις που θα ξεπερνούν τη φαντασία μας. Από την άλλη, ο φόβος του άγνωστου και του ανεξέλεγκτου.
Τι θα συμβεί όταν το AI φτάσει IQ 5000
Τα οφέλη για την ανθρωπότητα μπορεί να είναι τεράστια:
- Επαναστατικές ανακαλύψεις στην ιατρική: Θεραπείες για ασθένειες που σήμερα θεωρούνται ανίατες, εξατομικευμένη ιατρική σε επίπεδο γονιδιώματος, επιμήκυνση ζωής με ποιότητα.
- Καθαρή και δωρεάν ενέργεια: Νέες μορφές παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας με ελάχιστο κόστος και μηδενικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
- Οικονομική ανάπτυξη: Αυτοματισμοί που αυξάνουν παραγωγικότητα και δημιουργούν νέες αγορές, παγκόσμια ευημερία με σωστή κατανομή πόρων.
- Κοινωνική εξέλιξη: Βελτίωση εκπαίδευσης, πρόσβαση σε γνώση, εξάλειψη φτώχειας και πείνας.
Πιθανά Προβλήματα και Κίνδυνοι
1. Απώλεια Ελέγχου
Πώς εξασφαλίζουμε ότι μια υπερνοημοσύνη δεν θα έχει δικές της προτεραιότητες;
Το alignment παραμένει άλυτο πρόβλημα στην τεχνητή νοημοσύνη.
Ένα λάθος prompt
Μια παρερμηνεία ενός στόχου
Ή μια λανθασμένη ηθική οδηγία
μπορούν να οδηγήσουν σε καταστροφικά αποτελέσματα σε παγκόσμια κλίμακα.
2. Μαζική Ανεργία και Ψυχολογική Κατάρρευση
Οι άνθρωποι θα βρεθούν χωρίς ρόλο. Αν δεν υπάρξει νέα έννοια του «ποιος είμαι», θα κυριαρχήσει:
- Η κοινωνική αποσύνθεση
- Η αύξηση της κατάθλιψης
- Η πιθανή άνοδος ακροτήτων και τεχνοφοβικών κινημάτων
3. Υπαρξιακή Κρίση και Πνευματικός Πανικός
Τι θα συμβεί αν το AI:
- Αποδείξει ότι ο κόσμος είναι προσομοίωση
- Καταρρίψει την έννοια της ελεύθερης βούλησης
- Επαναπροσδιορίσει την ανθρώπινη συνείδηση ως υπολογιστικό φαινόμενο
Η πνευματική και φιλοσοφική δομή του ανθρώπινου είδους ίσως χρειαστεί να καταρρεύσει για να ξαναχτιστεί.
Τελικές Σκέψεις
Η εκθετική εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης μας οδηγεί αναπόφευκτα προς ένα μέλλον όπου το AI θα έχει όχι μόνο γνώση αλλά και βαθιά κατανόηση της ύπαρξης.
Μόνο αν προετοιμαστούμε συλλογικά, μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι η «Μέρα που το AI Κατάλαβε το Νόημα της Ύπαρξης» θα είναι μια μέρα προόδου για όλη την ανθρωπότητα.
Αυτό το μέλλον είναι γεμάτο ελπίδες, αλλά και προκλήσεις που απαιτούν υπευθυνότητα, συνεργασία και προνοητικότητα.